Μια νέα τάση που έχει κάνει την εμφάνισή της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπως το TikTok και το Reddit, προτρέπει τους ταξιδιώτες να τυλίγουν τα διαβατήριά τους με αλουμινόχαρτο. Η πρακτική αυτή βασίζεται στην πεποίθηση ότι το μέταλλο αποτρέπει τους επίδοξους χάκερ από το να υποκλέψουν ασύρματα τα προσωπικά δεδομένα που είναι αποθηκευμένα στο ηλεκτρονικό chip του εγγράφου. Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το μέτρο αυτό είναι περιττό, καθώς τα σύγχρονα διαβατήρια διαθέτουν ήδη ισχυρούς μηχανισμούς ασφαλείας, ενώ το τύλιγμα με αλουμινόχαρτο προκαλεί κυρίως καθυστερήσεις στους συνοριακούς ελέγχους.
Πώς λειτουργεί η ασφάλεια των ηλεκτρονικών διαβατηρίων
Τα ηλεκτρονικά διαβατήρια ενσωματώνουν ένα ανέπαφο chip στο οποίο αποθηκεύονται τα βιογραφικά και βιομετρικά δεδομένα του κατόχου, όπως η φωτογραφία προσώπου και δύο δακτυλικά αποτυπώματα, σύμφωνα με τα πρότυπα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σε διεθνές επίπεδο, ο Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας (ICAO) επισημαίνει ότι τα έγγραφα αυτά παρέχουν ένα επιπλέον επίπεδο ασφάλειας, καθώς περιλαμβάνουν την ψηφιακή υπογραφή της χώρας έκδοσης, η οποία επιτρέπει στις αρμόδιες αρχές να επαληθεύουν τη γνησιότητα του εγγράφου και να διασφαλίζουν ότι το περιεχόμενό του δεν έχει αλλοιωθεί.
Η ανησυχία για το «σκανάρισμα» του διαβατηρίου από απόσταση αντιμετωπίζεται από τον σχεδιασμό των ίδιων των εγγράφων. Τα ηλεκτρονικά διαβατήρια χρησιμοποιούν μηχανισμούς ελέγχου πρόσβασης, γνωστούς ως BAC και PACE. Μέσω αυτών, ο αναγνώστης οφείλει πρώτα να αποκτήσει συγκεκριμένες πληροφορίες από το φυσικό έγγραφο προτού επιτραπεί η πρόσβαση στα δεδομένα του chip. Οι μηχανισμοί αυτοί έχουν αναπτυχθεί ειδικά για να αποτρέπουν τόσο το skimming, δηλαδή τη μη εξουσιοδοτημένη ανάγνωση, όσο και την υποκλοπή της επικοινωνίας μεταξύ του διαβατηρίου και του αναγνώστη.
Είναι το αλουμινόχαρτο απαραίτητο;
Παρόλο που το αλουμίνιο μπορεί θεωρητικά να λειτουργήσει ως φυσικό εμπόδιο στα ραδιοκύματα, η χρήση του από τους ταξιδιώτες κρίνεται αχρείαστη. Όπως σημειώνουν οι ειδικοί, το σενάριο της απομακρυσμένης υποκλοπής δεδομένων είναι εξαιρετικά απίθανο κάτω από κανονικές συνθήκες ταξιδιού, καθώς απαιτείται άμεση εγγύτητα με το έγγραφο για να υπάρξει οποιαδήποτε επικοινωνία. Αντ’ αυτού, η πρακτική του συνεχούς τυλίγματος και ξετυλίγματος του διαβατηρίου δημιουργεί ουρές και επιβραδύνει τις διαδικασίες στους συνοριακούς ελέγχους.
Παράλληλα, υπάρχουν αυστηροί κανόνες για τη διαχείριση των βιομετρικών στοιχείων. Για παράδειγμα, στη Γερμανία, ο νόμος επιβάλλει τη διαγραφή των δακτυλικών αποτυπωμάτων αμέσως μόλις το διαβατήριο παραδοθεί στον κάτοχό του. Επιπλέον, ο κατασκευαστής του εγγράφου απαγορεύεται να διατηρεί τα προσωπικά δεδομένα πέρα από το χρονικό διάστημα που απαιτείται για την ίδια την έκδοση του εγγράφου, ενισχύοντας έτσι το πλαίσιο προστασίας της ιδιωτικότητας των πολιτών.
